Azərbaycan kunq-fu ustalarının uğurları yaxşı məlumdur - idmançılarımız mütəmadi olaraq müxtəlif beynəlxalq turnirlərdə medallar qazanırlar. Bu idman növünə bütün həyatını həsr edənlərdən biri də çoxsaylı dünya çempionu, Azərbaycan Kunq-Fu Federasiyasının (FKA) vitse-prezidenti Babək Əliyevdir. O, İdman.Biz-ə müsahibəsində kunq-fu haqqında sualları cavablandırıb.
- Niyə bu idman növü hələ də Olimpiya statusu almayıb?
- Kunq-fu bütün dünyada tanınır. Ölkəmizdə, ən təvazökar hesablamalara görə, bu idman növü ilə 35 klubda təxminən beş min idmançı məşğul olur. Lakin o, Olimpiya Oyunlarının proqramına daxil edilmir. Düşünürəm ki, səbəb idmanla deyil, siyasətlə bağlıdır. Kunq-fuda 11 çəki dərəcəsi var, dünya çempionatlarında isə mübarizə beşində aparılır. Deməli, Olimpiadada ən azı beş medal dəsti təqdim olunacaq. Onlardan minimum üç "qızılı" mütəmadi olaraq Çin qazana bilər – bu ölkə ümumi komanda hesabında ABŞ üçün faktiki yeganə rəqibdir. Buna görə amerikalılar kunq-funun Oyunların proqramına daxil edilməsinin qarşısını hər vasitə ilə almağa çalışırlar.
- Bu o deməkdir ki, biz heç vaxt Olimpiadalarda kunq-fu görməyəcəyik?
- Mən bu qədər bədbin olmazdım. Düşünürəm ki, 2030-cu illərdə bu idman növünə şans veriləcək, necə ki vaxtilə karatenin proqramda yer almasına imkan yaradıldı. Gec-tez bu ədalətsizlik aradan qalxacaq.
- Amma karate proqramda çox qalmadı.
- Bu sualı Beynəlxalq Karate Federasiyasına vermək lazımdır (gülür). Bizim idman növümüz təkcə kunq-fudan ibarət deyil, həm də bütün dünyada populyar olan uşunu əhatə edir. Dünya çempionatları iki disiplin üzrə eyni vaxtda keçirilir. Təəssüf ki, Azərbaycanda demək olar ki, bir-birindən fərqlənməyən bu idman növləri birləşə bilmir. Yaxşı ki, hər iki federasiya heç olmasa Çin Döyüş Növləri Assosiasiyasının tərkibindədir.
- Birləşməyə nə mane olur?
- Deyərdim ki, məsələ nədə deyil, kimdədir. Problem Azərbaycan Uşu Federasiyasının prezidenti Azər Həsənsoydadır. O, uzun illərdir birləşmə ilə bağlı təkliflərimizi rədd edir. Buna görə idmançılarımız uşu-sanda yarışlarında iştirak edə bilmirlər. Halbuki vaxtilə mən özüm döyüşərək hətta uşu-sanda üzrə yeganə dünya çempionumuz Canpolad Budaqovun da uduzduğu rəqibi məğlub etmişdim. Biz Həsənsoya ölkəni beynəlxalq arenada təmsil edəcək ən güclüləri müəyyənləşdirmək üçün bütün 11 çəki dərəcəsində döyüşlər keçirməyi təklif etdik, lakin o razılaşmadı.
- Azərbaycanda kunq-fu üzrə dünya çempionları çoxdurmu?
- Bəli, əlbəttə. Kunq-fu ölkəmizdə uşu-sandadan daha inkişaf edib və daha populyardır, federasiya bunun üçün xeyli iş görüb. Məndən başqa, müstəqillikdən bəri ondan çox dünya çempionumuz var. Hər dünya çempionatında Azərbaycan ustaları favoritlərdən hesab olunur.
- Gənclər niyə məhz kunq-funu seçməlidirlər, daha populyar cüdo, karate, boks və ya güləş yox?
- Bunun bir neçə səbəbi var. Birincisi, kunq-fu bu siyahıdakı idman növləri arasında ən az travma riski olanıdır, çünki bizdə tam kontakt yoxdur. Bu idman növü ilə altı yaşdan, birinci sinifdən məşğul olmaq mümkündür. İkincisi, kunq-fu inanılmaz dərəcədə sürətli reaksiya inkişaf etdirir, çünki zərbələri həm əllə, həm də ayaqla dəf etmək lazımdır. Üçüncüsü, kunq-fu ölkədə ən kütləvi idman növlərindən biridir və bu göstəriciyə görə hətta cüdodan da geri qalmır. Buna görə də bu müsahibəni oxuyan valideynləri uşaqlarını bölmələrimizə gətirməyə çağırıram – əminəm ki, peşman olmayacaqlar.