Azərbaycanda futbolun əsasını qoyan "Balaxanı Futbolçular Dərnəyi"

Azərbaycan futbolunun formalaşmasında mühüm rol oynayan ilk yerli klublardan biri "Balaxanı Futbolçular Dərnəyi" olub.

İdman.Biz Bakuplus.az-a istinadən məlumat verir ki, XX əsrin əvvəllərində Bakıda çalışan britaniyalı neft mühəndisləri futbolu şəhərə gətirərək Balaxanı mədənləri yaxınlığında mütəmadi oyunlar keçirirdilər. Onların yaratdığı "British Club" uzun müddət yerli futbolun əsas qüvvəsi hesab olunurdu.

1910-cu ilin sonlarında balaxanılı neft sahibkarı Əlibaxış Qədimov (Mer Kampan) ingilis futbolçularının oyununu izləyərkən maraqlı hadisə yaşanıb. Mənbəyə görə, britaniyalı mühəndislərdən biri ona yerli futbolçuların bu oyuna uyğun olmadığını bildirərək, komanda yarada biləcəyi təqdirdə onlarla rəqabət aparmağı təklif edib. Bu sözlərdən sonra Əlibaxış Qədimov yerli futbol komandasının yaradılması qərarını verib.

Mer Kampan futbol oynamaq və bu oyunu öyrənmək istəyənlər üçün mükafat sistemi tətbiq edib. O, oyunçulara şəxsi vəsaiti hesabına 10 qızıl pul və aylıq maaş vəd edib. Qısa müddətdə 25 nəfərlik heyət formalaşdırılıb, Balaxanıda ilk yerli futbol meydançası hazırlanıb.

1911-ci ildə "Balaxanı Futbolçular Dərnəyi" yaradılıb. Bu komanda Azərbaycan futbolunda yerli təşəbbüs və milli sərmayə ilə qurulan ilk futbol kollektivlərindən biri hesab olunur.

Həmin dövrdə "British Club" 1911 və 1912-ci illərdə Bakı çempionatının qalibi olsa da, "Balaxanı Futbolçular Dərnəyi" qısa müddətdə güclənərək şəhərin aparıcı komandalarından birinə çevrilib.

1916-cı ildə Bakı çempionatında uğurlu çıxış edən Balaxanı təmsilçisi turnirin qalibi olub və ingilis futbolçularının üstünlüyünə son qoyub. Bu uğur Azərbaycan futbol tarixinin ilk mühüm nailiyyətlərindən biri kimi qiymətləndirilir.

Mənbədə qeyd olunur ki, sonrakı illərdə Bakıda formalaşan futbol ənənələri ölkədə peşəkar futbolun inkişafına təkan verib. Bu prosesin davamı olaraq, 1937-ci ildə Azərbaycanın ən tanınmış futbol klublarından biri olan "Neftçi" yaradılıb. "Balaxanı Futbolçular Dərnəyi" isə Azərbaycan futbolunun ilk yerli komandalarından biri kimi tarixdə öz yerini tutub.