top

Bu xəbər süni intellekt vasitəsilə yaradılıb. Səhvlər və ya qeyri-dəqiqliklər ola bilər.

AMADA rəhbərlərinin həmmüəllifliyi ilə süni intellektin antidopinq tətbiqinə dair məqalə SCOPUS-da dərc olunub Idman.biz
09 aprel 2026, 12:01
- ↺ +

AMADA rəhbərlərinin həmmüəllifliyi ilə süni intellektin antidopinq tətbiqinə dair məqalə SCOPUS-da dərc olunub

Beynəlxalq indeksləşdirmə sistemi - SCOPUS bazasına daxil olan "Law. Human. Environment" jurnalında antidopinq sahəsində süni intellektə həsr olunmuş elmi məqalə dərc edilib.

İdman.Biz xəbər verir ki, bu barədə Azərbaycan Milli Antidopinq Agentliyi (AMADA) məlumat yayıb.

Bildirilib ki, "Dopinqə qarşı mübarizədə süni intellekt: İrəliləyişlə etik və hüquqi dilemma arasında" adlı məqalənin həmmüəllifləri AMADA-nın icraçı direktoru Təhminə Tağı-zadə və icraçı direktorun müavini Rüfət Efendiyevdir.

Antidopinq sahəsində süni intellektin istifadəsinə həsr olunmuş yeni resenziyalı elmi məqalədə texnoloji tərəqqinin şəffaflığı, idmançı hüquqlarının qorunmasını və prosedur ədalətini təmin edən güclü mexanizmlərlə müşayiət olunması aydın şəkildə vurğulanır.

Məqalədə süni intellektin antidopinq sistemlərində artan rolu araşdırılır və onun anomaliyaların aşkarlanmasını təkmilləşdirmək, riskəsaslı monitorinqi gücləndirmək, daha hədəfli testləri dəstəkləmək, habelə bioloji və performansla bağlı məlumatların təhlilini inkişaf etdirmək potensialı diqqətə çatdırılır.

Məqalənin əsas tezisi ondan ibarətdir ki, süni intellekt antidopinq sahəsində legitim rol oynayacaqsa, onun tətbiqi şəffaflıq, hesabatlılıq, izaholunma, ayrı-seçkiliyin yolverilməzliyi, məlumatların qorunması və prosedur ədaləti prinsiplərinə möhkəm şəkildə əsaslanmalıdır.

Elmi məqalədə bu məsələnin hüquqi və tənzimləyici ölçüləri Prezident İlham Əliyevin 2025-ci il 19 mart tarixli 530 nömrəli Sərəncamı ilə təsdiq edilmiş "Azərbaycan Respublikasının 2025–2028-ci illər üçün Süni İntellekt Strategiyası", Ümumdünya Antidopinq Məcəlləsi və əlaqəli Beynəlxalq Standartlar, eləcə də Avropa Şurasının 2024-cü ildə qəbul etdiyi Süni İntellekt və İnsan Hüquqları, Demokratiya və Hüququn Aliliyi üzrə Çərçivə Konvensiyası (CETS No. 225) kontekstində təhlil olunur.

Müəlliflərin fikrincə, yaxın illərdə əsas idarəetmə çağırışlarından biri getdikcə daha güclü analitik alətlərin idmançı hüquqlarını qorumaq üçün zəruri olan təminat mexanizmlərini qabaqlamamasını təmin etmək olacaq.

Həmçinin məqalədə süni intellektin antidopinq sahəsində məsuliyyətli istifadəsi üçün bir sıra prioritet istiqamətlər də göstərilir. Bunlara insanmərkəzli və hibrid qərarvermə modelləri, çoxtərəfli idarəetmə və etik audit, eləcə də standartlaşdırma və məlumat bütövlüyü üçün daha güclü təminatlar daxildir. Bütün bunlar innovasiyanın legitimliyi zəiflətməsinə deyil, əksinə, onu gücləndirməsinə xidmət etməlidir.

Eyni zamanda, müəlliflər vurğulayırlar ki, bir sıra mühüm risklər hələ də həll olunmamış qalır. Bunlara alqoritmik qərəz, məhdud izaholunma, süni intellekt dəstəkli qərarlara etiraz etmək üçün yetərli mexanizmlərin olmaması, həssas idmançı məlumatlarının məxfiliyi ilə bağlı narahatlıqlar, habelə qabaqcıl texnologiyalara çıxışda bərabərsizliyin dərinləşməsi daxildir.

Məqalə ilə bağlı fikirlərini bölüşən Təhminə Tağı-zadə bildirib ki, süni intellekt antidopinq fəaliyyətinin gücləndirilməsi, xüsusilə, analitik imkanların artırılması, risklərin qiymətləndirilməsinin təkmilləşdirilməsi və daha əsaslandırılmış monitorinqin təmin olunması baxımından mühüm yeni imkanlar yaradır: "Bununla belə, onun legitimliyi tam şəkildə etik prinsiplərə, hüquqi təminatlara və idmançı hüquqlarına tam hörmətə söykənib-söykənməməsindən asılı olacaq".

Rüfət Efendiyev isə qeyd edib ki, süni intellektin antidopinq sisteminin gələcək inkişafının bir hissəsinə çevriləcəyi getdikcə daha aydın görünür: "Qlobal antidopinq sistemi antidopinq məlumatlarına və süni intellektə daha böyük strateji diqqət ayırdıqca, bu keçidin məsuliyyətli şəkildə idarə olunmasını təmin etmək daha da vacib olur. Əks halda, sistemin imkanları onu dəstəkləmək üçün zəruri olan etimad və legitimlikdən daha sürətlə inkişaf edə bilər".

Birev — ev elanları, mənzil, həyət evi, torpaq, ofis | Daşınmaz əmlak platforması
Qarabağ FK

Son xəbərlər

Futbol
Bu gün, 21:29

Yamal Bakıda Holandın rekordunu qırmağa hazırdır

Digər
Bu gün, 21:19

Azərbaycanın taekvondo üzrə təmsilçiləri Grüm Pray Final turnirinə İordaniyada hazırlaşır

Qarabağ FK
Bu gün, 21:11

Gəncənin icra başçısı “Kəpəz” futbolçularını “Qarabağ”la qarşılaşma öncəsi ruhlandırdı - FOTO

Futbol
Bu gün, 21:02

AFFA B kateqoriyalı məşqçilərə danışılmış oyunlara qarşı xəbərdarlıq edərək təlimlərə başladı

Futbol
Bu gün, 20:57

Romelu Lukaku Fenerbahçeden ayrılabilir, MLS takımları ilgileniyor

Futbol
Bu gün, 20:51

Emin Salmanov Xankəndi stadionuna 38 ildən sonra qayıtdı: “Bu şəhərin hər qarışı mənə doğmadır”

Futbol
Bu gün, 20:34

“Real Madrid” Bellinqemlə 2031-ci ilə qədər müqavilə yeniləmək niyyətində: Maaşı 20-25 milyon avroya qalxa bilər

Futbol
Bu gün, 20:27

Yuventus futbolçusu Edon Zerqova Beşiktaş'a transfer ola bilər

Futbol
Bu gün, 20:19

Barselona 10 milyon avroluq Cey-Cey Qabriel transferindən imtina etdi, Real Madrid məsələni nəzərdən keçirir

Qarabağ FK
Bu gün, 20:08

Samir Ələkbərov 40 ildən sonra Xankəndiya qayıdıb: “Məşqçi kimi burada uşaq futboluna töhfə verə Bilərəm”

Qarabağ FK
Bu gün, 20:04

“Qarabağın keçmiş futbolçusu Munis Abdullayev Xankəndi stadionunda gənclik illərini yad etdi” - VİDEO

Cüdo
Bu gün, 19:58

Azərbaycanın cüdoçuları Daşkənddə bronz ulduzu üçün yarışacaq

Futbol
Bu gün, 19:51

Mançester Siti üzərindəki maliyyə ittihamları

Futbol
Bu gün, 19:50

Röyal Nəcəfov: Xankəndinin Karvan-Yevlaxa 0:2 hesabına məğlub olmasından sonra fikirləri

Futbol
Bu gün, 19:28

AFFA İntizam Komitəsi II Liqa klublarına cərimələr kəsb edib

Futbol
Bu gün, 19:21

Ramiz Məmmədov: “Prezidentimizə və ordumuza eşq olsun, Premyer Liqaya yüksəlmək üçün əlimizdən gələni edirik”

Futbol
Bu gün, 19:16

Xayme Jardi Niko Pasın istedadından təəccüblənməsini açıqladı

Qarabağ FK
Bu gün, 19:03

“Kəpəz” – “Qarabağ” matçının bileti azalıb: yalnız 500 ədəd qalıb, satış sürətlə davam edir

Digər
Bu gün, 19:01

Fuad Həsənov Rusiyada ŞKO Açıq Kubokunda bürünc medal qazandı

Futbol
Bu gün, 18:48

Yenidənqurulan Xankəndi şəhər stadionunda Karvan‑Yevlax 2‑0 qalib gəldi

Basketbol
Bu gün, 18:44

Pep Qvardiola Dubayda basketbol üzrə Avroliqa matçını izləyərkən xüsusi forma hədiyyəsi alıb

Futbol
Bu gün, 18:29

Maurisio Poçettino 1999-cu il Çempionlar Liqası finalını xatırladı: “Mançester Yunayted”in tarixi geridönüşü məni həyəcanlandırdı

Futbol
Bu gün, 18:29

Milli qadın futbol komandası məktəblilərlə görüşərək imza sessiyası keçirdi

Futbol
Bu gün, 18:14

Karles Puyol Inter d'Eskaldes klubunda beynəlxalq əlaqələr və futbol direktoru vəzifəsinə təyin edildi

Oxşar xəbərlər