Lent.az
Olimpiya qızıl medalları artıq təmiz qızıldan hazırlanmır.
Qızıl və gümüşün qiymətlərinin kəskin artması səbəbindən 2026-cı ildə Milanda keçirilən Qış Olimpiya Oyunlarında idmançılara verilən medallar əvvəlki oyunlardan xeyli baha ola bilər.
Təfərrüatlar
Lent.az-ın xarici mediaya istinadla xəbərinə görə, Bostonda yerləşən RR Auction hərrac evinin Olimpiya xatirə əşyaları üzrə eksperti Bobbi İton bildirib ki, təmiz qızıl medal sonuncu dəfə 1912-ci ildə İsveçin Stokholm şəhərində keçirilən Yay Olimpiya Oyunlarında təqdim edilib.
İndi Beynəlxalq Olimpiya Komitəsinin tövsiyələrinə uyğun olaraq, komitə yalnız qızıl medalların ən azı 92,5 faizini gümüşdən hazırlanmasını tələb edir.
Müasir olimpiya qızıl medalları 500 qram gümüş və altı qram təmiz qızıldan ibarətdir. Gümüş medallar 500 qram gümüşdən ibarətdir və qızılla örtülmür. Bürünc medallar bütöv bürüncdən hazırlanır.
Qiymətli metalların indiki qiymətləri və yalnız mineral tərkibinə əsaslanaraq, Olimpiya qızıl medalının "ərimə dəyəri" təxminən 2500 dollardır.
Qızılın qiyməti artıq təxminən 30 qram üçün 5054 dollara yüksəlib. Qış Olimpiya medallarında olan qızılın dəqiq dəyəri 1011 dollardır. Qızıl medalda olan 30 qram gümüş üçün 83 dollar olmaqla, təxminən 1463 dollara bərabərdir. Bu, yalnız komponentlərinin qiymətinə əsasən qızıl medalın 2474 dollar dəyərində olması deməkdir.
Ötən ay qızılın qiyməti rekord həddə yüksələrək ilk dəfə 5000 dolları keçib. Bu, investorların geosiyasi qeyri-müəyyənlik və artan qlobal borcla əlaqəli risklərdən qorunmaq üçün qiymətli metala axın etməsi ilə əlaqədardır. On il əvvəl qızılın 30 qramı 1200 ilə 1300 dollar arasında satılırdı.
Olimpiya medalları, adətən, tarixi əhəmiyyəti və kolleksiya dəyərinə görə daha yüksək maliyyə dəyərinə malikdir. İton bildirib ki, əgər bir idmançı medalını oyunlardan qısa müddət sonra satsaydı, 50.000 ilə 80.000 dollar arasında dəyişə bilərdi.
"Ərimə qiyməti ilə kolleksiyaçının faktiki dəyəri arasında fərq var", - o qeyd edib.
Əksər Olimpiya idmançıları zəhmətlə qazandıqları medalları saxlasalar da, bəzi qaliblər onları prestijini və əhəmiyyətini əks etdirən qiymətlərlə yenidən satırlar.
Satışı həyata keçirən SCP Auctionsun məlumatına görə, 2013-cü ildə amerikalı yüngül atletika idmançısı Cessi Ouensin 1936-cı il Berlin Olimpiadasında qazandığı dörd qızıl medaldan biri hərracda 1,47 milyon dollara satılıb ki, bu da Olimpiya medalı üçün rekord göstəricidir.
1976, 1984 və 1988-ci il Olimpiya Oyunlarında ümumilikdə beş qızıl və bir gümüş medal qazanan məşhur amerikalı dalğıc Qreq Luqanis də beş medalından üçündən imtina edib. Satışı təşkil edən RR Auctionun məlumatına görə, 2025-ci ildə onun 1988-ci il Seul Yay Olimpiya Oyunlarında qazandığı 10 metrlik platformadan tullanma üzrə qızıl medalı 200.000 dollardan çox qiymətə satılıb.
Luqanisin 1984-cü ildə Los-Ancelesdə keçirilən Yay Olimpiya Oyunlarında 3 metrlik tramplindən tullanma üzrə qızıl medalı 200.000 dollardan bir qədər aşağı qiymətə, 1976-cı ildə Monrealda keçirilən Yay Olimpiya Oyunlarında isə 10 metrlik platformadan tullanma üzrə gümüş medalı isə 30.000 dollardan çox qiymətə satılıb. Satışı idarə edən İtonun sözlərinə görə, medalların satışı Luqanisin Panamaya köçməsinə imkan verib.
"O, medalların satışından əldə etdiyi pulun ona istədiyini edə bilmək üçün yeni bir həyata başlamağa imkan verdiyini söylədi", - İton deyib.
Ən son, 2022-ci ildə üzgüçülük üzrə çempion Rayan Lohte uşaqlar üçün xeyriyyə təşkilatı üçün pul toplamaq məqsədilə altı medalını - üç gümüş və üç bürünc medalını hərraca çıxarıb. O, dörd Olimpiya Oyunlarında altısı qızıl olmaqla, cəmi 12 medal qazanıb.
Lohte o vaxt deyib: "Mən medallara qarşı sentimental olanlardan deyiləm. Medallarım sadəcə şkafda toz yığır. Ən vacib olan xatirələrimdir".
Bu ilki medallar diqqəti başqa bir səbəbdən cəlb edir ki, bu da onların parıltısını qismən ləkələyə bilər. Olimpiya Təşkilat Komitəsi bəzi idmançıların medallarının qırıldığı barədə şikayət etməsindən sonra "az sayda kuboka təsir edən bir məsələni" araşdırdığını açıqlayıb.
Bazar günü ABŞ komandası üçün dağ xizəyi yarışında qızıl medal qazanan Brizi Conson yarışdan sonra jurnalistlərə bildirib: "Onlarla birlikdə tullanmayın".
"Sevincdən tullanırdım və o, qırıldı. Əminəm ki, kimsə onu düzəldəcək - tam qırılmayıb - amma bir az zədələnib", - o bildirib.
